Connect with us

CULTURE

เรื่องเล่า “เจดีย์กิ่ว” เจดีย์ขาวริมแม่น้ำปิง

Published

on

เวลาขับรถผ่านบริเวณสถานกงสุลอเมริกา หลายคนอาจจะเคยเห็นเจดีย์ขาวตั้งเด่นอยู่กลางถนน กลายเป็นวงเวียนให้รถผ่านบ่อยๆ ที่ชาวเชียงใหม่เรียกว่า “เจดีย์กิ่ว” ตั้งอยู่ริมน้ำแม่ปิง กลางสามแยกถนนวิชยานนท์กับถนนวังสิงห์คำ ใกล้ที่ทำการเทศบาลนครเชียงใหม่ อีกด้านหนึ่งอยู่ติดกับแม่น้ำปิงซึ่งเป็นแม่น้ำสายหลักของเชียงใหม่

เจดีย์มีลักษณะคล้ายกรวยสามเหลี่ยมทรงกลม กว้างประมาณ 6 เมตร สูงประมาณ 8 เมตร องค์สถูปโบกปูนเรียบไม่มีลวดลายประดับแต่อย่างใด ทาสีขาว ส่วนยอดหักเข้าและมีเครื่องประดับตามแบบเจดีย์โดยทั่วไป

สาเหตุที่เรียกว่า “เจดีย์กิ่ว” นั้นมาจากชั้นตอนกลางของเจดีย์ มีลักษณะคอดเข้าเป็นกิ่ว (กิ่ว แปลว่า คอดมาก เล็กตอนกลาง) ความเป็นมาของเจดีย์สุดแปลกนี้ไม่มีที่มาแน่ชัด มีเพียงตำนานที่ได้เล่ากันต่อมาว่า…

สมัยนั้น เมืองเชียงใหม่ถูกข้าศึกพม่ายกกองทัพมาประชิดเมือง แม่ทัพฝ่ายข้าศึกได้มาท้าประลองการแข่งขันดำน้ำในแม่น้ำปิง ถ้าฝ่ายไหนดำน้ำได้นานเป็นฝ่ายชนะ ฝ่ายไหนแพ้ต้องเสียเมือง (ตกเป็นเมืองขึ้น) ให้หาคนมาแข่งขันภายใน 3 วัน เจ้าเมืองเชียงใหม่จึงได้ป่าวประกาศรับสมัครหาคนเป็นตัวแทนมาแข่งขันกับฝ่ายข้าศึก แต่ก็ไม่มีใครกล้ามาสมัครแข่งขัน เพราะเชียงใหม่มีภูมิประเทศที่เป็นที่สูง คนเชียงใหม่จึงไม่ค่อยชำนาญเรื่องทางน้ำ เวลาผ่านไปสองวัน ก็ไม่มีใครมาสมัคร ท่านเจ้าเมืองจึงให้คนไปป่าวประกาศในพื้นที่รอบนอกเมืองบ้าง

ข่าวมาถึงบ้านปู่เปียงซึ่งอาศัยอยู่ในห้างนานอกเมือง ปู่เปียงเป็นคนแก่อายุค่อนข้างมาก ไม่มีลูกหลาน อยู่ตัวคนเดียว เมื่อรู้ข่าวเมืองเชียงใหม่ถูกข้าศึกยกทัพมาประชิดเมือง และท้าให้คนเมืองเชียงใหม่แข่งกันดำน้ำ แกจึงคิดที่จะตอบแทนคุณของบ้านเมืองจึงเข้าไป รับอาสาเข้าร่วมการแข่งขันในครั้งนี้

เมื่อถึงเวลากำหนดนัดหมาย ต่างก็มาสู่สถานที่แข่งขัน ณ ที่ท่าแม่น้ำปิง ตัวแทนทั้งสองฝ่ายต่างก็ดำลงไปในน้ำพร้อมกัน นับเป็นเวลานาน ปรากฏว่าตัวแทนฝ่ายข้าศึกโผล่ขึ้นมาก่อน จึงถือว่าแพ้ ก็ได้ยกกองทัพกลับไป ฝ่ายปู่เปียงดำน้ำเป็นเวลานาน ก็ไม่โผล่ขึ้นมาสักที ท่านเจ้าเมืองจึงให้คนดำลงไปดู ปรากฎว่าปู่เปียงใช้ผ้าขาวม้ามัดมือตนเองติดกับเสาหลักใต้น้ำ จนถึงแก่ความตาย

เพื่อเป็นอนุสรณ์แห่งความดีของปู่เปียงที่สละชีวิตตนเอง เพื่อปกป้องบ้านเมืองเอาไว้ เจ้าเมืองเชียงใหม่จึงได้สร้างเจดีย์ขึ้นตรงนั้นเอง

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องข้อมูลจำเป็นถูกทำเครื่องหมาย *

CULTURE

ผางประทีป สัญลักษณ์ประเพณียี่เป็ง ของชาวล้านนา

Published

on

การจุดผางประทีส หรือ ผางประทีป คือภาชนะดินเผา ตรงกลางมีลักษณะเป็นหลุมลงไปไม่ลึกมาก เพื่อให้เพียงพอต่อการใส่ไส้เทียนที่ทำมาจากฝ้ายและขี้ผึ้ง เป็นสัญลักษณ์สำคัญ ที่แสดงให้เห็นว่า เข้าสู่ช่วง ประเพณีลอยกระทง หรือเทศกาลยี่เป็งของจังหวัดเชียงใหม่แล้ว

ผางประทีป ถือได้ว่าเป็นการสักการบูชาในพระพุทธศาสนา เป็นเอกลักษณ์ทางภูมิปัญญาท้องถิ่น แสงที่สว่างไสวของประทีปมีความเชื่อว่าจะทำให้มีสติปัญญาเฉลียวฉลาด มีแสงสว่างนำทางชีวิตให้โชติช่วงชัชวาลแก่ผู้บูชาดั่งแสงจากผางประทีป

ในช่วงประเพณียี่เป็ง ชาวล้านนาจะนิยมจุดผางประทีสเป็นพุทธบูชา สืบเนื่องมาจากตำนานพระพุทธเจ้าห้าพระองค์ ได้แก่ พระกกุสันธะ พระโกนาคมนะ พระกัสสปะ พระโคตม (พระพุทธเจ้าองค์ปัจจุบัน) พระศรีอริยะเมตไตร พระพุทธเจ้าทั้งห้าพระองค์ได้ถือกำเนิดจากแม่กาเผือก

วันหนึ่งขณะที่แม่กาออกไปหาอาหารได้เกิดพายุขึ้น ทำให้ไข่ทั้งห้าฟองของแม่กาเผือกถูกพัดตกจากรังไหลไปตามแม่น้ำ และมีแม่ไก่ แม่นาค แม่เต่า แม่โค และแม่ราชสีห์เก็บไปเลี้ยง เมื่อไข่ทั้งห้าฟองฟักออกมาเป็นมนุษย์เป็นเพศชาย ก็ได้บวชเป็นฤๅษีทั้งห้าองค์ เมื่อฤๅษีทั้งห้าได้พบกัน จึงไต่ถามถึงมารดาของแต่ละองค์ แต่ละองค์ก็ตอบว่า แม่ไก่เก็บมาเลี้ยง แม่นาคเก็บมาเลี้ยง แม่เต่าเก็บมาเลี้ยง แม่โคเก็บมาเลี้ยง และแม่ราชสีห์เก็บมาเลี้ยง ฤๅษีทั้งห้าองค์จึงสงสัยว่า แม่ที่แท้จริงของตนเป็นใคร จึงพากันอธิษฐานขอให้ได้พบแม่ ด้วยคำอธิษฐาน จึงทำให้พกาพรหม ผู้เป็นแม่ได้แปลงกายเป็นกาเผือกบินลงมาเล่าเรื่องในอดีตให้ฤๅษีทั้งห้าฟัง และได้บอกว่าหากคิดถึงแม่ ให้นำด้ายดิบมาฟั่นเป็นตีนกาจุดเป็นประทีปบูชาในวันยี่เป็ง ด้วยอานิสงส์แห่งการถวายประทีสตีนกา จึงทำให้ได้ตรัสรู้เป็นพระพุทธเจ้าทั้งห้าพระองค์ (คัมภีร์อานิสงส์ผางประทีส, ม.ป.ป.)

ในช่วงประเพณีลอยกระทงแบบนี้ เราจึงเห็นผู้คนออกมาจุดผางประทีปกันทั่วเมืองเชียงใหม่ และการจุดผางประทีปนี้ ยังเป็นกิจกรรมที่จัดขึ้นเพื่อทดแทนการปล่อยโคมลอย นอกจากจะช่วยลดจำนวนการจุดโคมลอยขึ้นฟ้าในเขตชุมชนแล้ว ยังทำให้เยาวชนรุ่นหลังได้สืบสานวิถีการจุดผางประทีปดั้งเดิมไม่ให้สูญหายไปด้วย

Continue Reading

CULTURE

ใกล้แล้ว! 13 ตุลาคมนี้ ประเพณี “มหัศจรรย์กางจ้องล้านนา” ที่ อ.สันกำแพง

Published

on

พบกับมหัศจรรย์ร่มล้านนานับหลายพันคัน หลากหลายสีที่ทำเป็นอุโมงค์ร่ม เข้าชมและมาท่องเที่ยวได้ตั้งแต่วันที่ 13 ตุลาคม 2562 ถึง วันที่ 5 มกราคม 2563

ซึ่งภายในงานนี้ มีชื่องานว่า เทศกาลสืบสานประเพณีวัฒนธรรม มหัศจรรย์กางจ้องล้านนา พุทธบูชาองค์พระนอนฯ ณ วัดพระนอนแม่ปูคา อ.สันกำแพง จ.เชียงใหม่

สามารถเข้ามาชมความสวยงาม ตั้งแต่เวลา 06.00 ถึง 22.00 น. พร้อมสักการะบูชาองค์หลวงพ่อพระนอน เพื่อเสริมความเป็นสิริมงคลแก่ตัวเองและครอบครัว

แล้วมาถ่ายรูปสวย ๆ อวดภาพร่มล้านนาที่มีสีสันสลับกันอย่างงดงามกันนะคะ

Continue Reading

CULTURE

เริ่มแล้ว! เทศกาล “โคมแสนดวงที่เมืองลำพูน” ณ วัดพระธาตุหริภุญชัยฯ

Published

on

ขอเชิญประชาชนและนักท่องเที่ยว ร่วมบูชา ถวายโคม แขวนโคม แด่องค์พระธาตุหริภุญชัย ในงานเทศกาล “โคมแสนดวงที่เมืองลำพูน” เริ่มวันนี้ 25 กันยายน 2562 เป็นต้นไป

ขอเชิญประชาชนและนักท่องเที่ยว ร่วมบูชา ถวายโคม แขวนโคม แด่องค์พระธาตุหริภุญชัยในงานเทศกาล “โคมแสนดวงที่เมืองลำพูน” เนื่องในงานประเพณียี่เป็งเมืองลำพูน เพื่อถวายเป็นพุทธบูชาต่อองค์พระธาตเจ้าหริภุญชัย และถวายเพื่อเคารพสักการะพระนางจามเทวีปฐมกษัตริย์แห่งเมืองลำพูน ระหว่างวันที่ 1-11 พฤศจิกายน 2562 ณ วัดพระธาตุหริภุญชัย วรมหาวิหาร อำเภอเมือง จังหวัดลำพูน และอนุสาวรีย์พระนางจามเทวี อำเภอเมือง จังหวัดลำพูน ในส่วนของการร่วมบูชาโคม ถวายโคม และแขวนโคม แด่องค์พระธาตุเจ้าหริภุญชัย ดวงละ 99 บาท เริ่มวันนี้ 25 กันยายน 2562 เป็นต้นไป ณ วัดพระธาตุหริภุญชัย วรมหาวิหาร อำเภอเมือง จังหวัดลำพูน

ซึ่งการบูชา ถวายโคม และแขวนโคมในช่วงเดือนยี่เป็ง เป็นการแสดงออกถึงการบูชา เคารพ เพื่อให้เห็นความสว่างของพระธรรมคำสอนของพระพุทธเจ้า และการถวายแสงสว่างแด่องค์พระธาตุ ซึ่งหมายถึงพุทธบูชาองค์พระธาตุหริภุญชัย ซึ่งประกอบไปด้วย ดูกธาตุของพระพุทธเจ้า ฉะนั้นองค์พระธาตุก็คือสัญญาลักษณ์ หรือตัวแทนของพระพุทธเจ้า ส่วนการถวายโคม แด่พระนางจามเทวี ซึ่งเป็นที่เคารพสักการะของชาวลำพูน เพราะพระนางเป็นปฐมกษัตริย์ แห่งเมืองหรอภุญชัย เป็นผู้ที่นำพระพุทธศาสนาเข้ามาในพื้นที่แห่งนี้ จึงเกิดความรุ่งเรืองทางพระพุทะศาสนา แผ่กระจายไปยังเมืองต่างๆ ในแถบนี้และต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน

กิจกรรมภายในงานเทศกาล “โคมแสนดวงที่เมืองลำพูน” ประกอบด้วย
วันที่ 25 กันยายน 2562 เริ่มมีการบูชาโคม และแขวนโคม ที่วัดพระธาตุหริภุญชัย วรมหาวิหาร อำเภอเมือง จังหวัดลำพูน และอนุสาวรีย์พระนางจามเทวี อำเภอเมือง จังหวัดลำพูน และแขวนโคมในสถานที่ต่างๆ
วันที่ 29 ตุลาคม 2562 มีพิธีเปิดงานเทศกาล “โคมแสนดวงที่เมืองลำพูน” โดยผู้ว่าการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ขบวนแห่โคมล้านนา 2,000 ดวง
วันที่ 1-10 พฤศจิกายน 2562 มีการแสดงทางวัฒนธรรม และการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมระดับ 8 จังหวัดภาคเหนือ และกิจกรรมแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมระดับภาคอีสาน และการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมกับ ประเทศไทย จีน เกาหลี และญี่ปุ่น การประดับโคมไฟถนนคนเดินข่วงพันปี ถนนรถแก้ว ทั้งสาย จนถึงประตูมหาวัน ผ่านกาดหนองดอก เข้าสู่ลานอนุสาวรีย์พระนางจามเทวี ตั้งแต่เวลา 17.00 น. ถึง 22.00 น. ทุกวัน
วันที่ 9 พฤศจิกายน 2562 เวลา 18.30 น. ชมขบวนแห่โคมถวายบูชาองค์พระธาตุเจ้าหริภุญชัย เวลา 19.30 น. พิธีถวายโคม แด่องค์พระธาตุเจ้าหริภุญชัย บริเวณลานวัดพระธาตุหริภุญชัย
วันที่ 10 พฤศจิกายน 2562 เวลา 19.00 น. พิธีถวายโคมแด่พระนางจามเทวี ณ อนุสาวรีย์พระนางจามเทวี โดย เทศบาลเมืองลำพูน
วันที่ 11 พฤศจิกายน 2562 เวลา 05.00 น. ร่วมฟังเทศน์มหาชาติ ที่ วัดพระธาตุหริภุญชัย เวลา 10.00 น. ชมการประกวดโคมลอย บูชาพระเกศแก้วจุฬามณี และการประกวดกระทงเล็ก ดอกไม้สด ที่ลานด้านทิศใต้วัดพระธาตุหริภุญชัย เวลา 17.30 น. ชมการประกวดขบวนแห่กระทงใหญ่ของจังหวัดลำพูน

ข้อมูล :  
อานนท์ บุญมาตุ้ย / สปชส. จ.ลำพูน
www.cm108.com/w/10137/

Continue Reading
Advertisement

Trending